Hotline: 04 3511 2850 | Liên hệ

Văn hóa:

 

Múa minh hoạ cũng lắm công phu

Nguyễn Thu Hiền | Thứ Tư, 09/10/2013 16:27 GMT +7
(Văn Hiến)—Hiện nay múa minh hoạ, phụ hoạ phát triển mạnh trên sân khấu ca nhạc nước ta.

 

Múa minh hoạ cho hát đang là vấn đề được nhiều nghệ sĩ và người xem quan tâm, nó đạt được nhiều thành tựu nghệ thuật nhưng đang bị lạm dụng với cách làm xô bồ, kém chất lượng cần được chấn chỉnh, đầu tư nghệ thuật nhiều hơn để có chỗ đứng vững chắc trên sân khấu ca nhạc.

NSND Chu Thuý Quỳnh, Chủ tịch Hội Nghệ sĩ múa Việt Nam nhận định: Múa minh hoạ có mặt rất nhiều trong các chương trình tổng hợp với sự ra đời rất nhiều vũ đoàn mới đáp ứng nhu cầu của người xem. Đây là một vấn đề nóng bỏng được mọi người quan tâm.

Khi một tiết mục hát có múa minh hoạ phù hợp thì hiệu qủa tác động đến thẩm mỹ thưởng thức của người xem được nhân lên. Bài hát Xá thượng là một điệu dân ca nhưng khi có múa phụ hoạ khiến cho điệu hát càng trở nên sinh động làm cho người xem cũng muốn múa theo. Các tác phẩm Ngọn lửa cao nguyên, Tiếng trống Pa ra nưng, Chiếc gậy Trường Sơn, Cô gái Pa Cô… các biên đạo múa đã hoà mình vào lời ca sáng tạo ra những động tác múa khiến cho sân khấu sôi động hẳn lên. Nhiều người xem cũng rất tán thưởng phần múa phụ hoạ trong các tiết mục hát Tình ca của Hoàng Việt, Biển hát chiều nay của Hồng Đăng, Bài ca hy vọng của Văn Ký khi các biên đạo đã sử dụng múa ba-lê cho một đôi hay nhiều đôi diễn viên múa thể hiện đã thật sự mang đến hình ảnh đẹp và rung cảm mạnh mẽ cho người thưởng thức.

Tuy nhiên hiện nay đã xảy ra tình trạng dàn dựng múa minh hoạ một cách xô bồ, kém chất lượng khiến cho múa không ăn nhập gì với nội dung bài hát, múa chỉ để mà múa để lấp đầy sân khấu hoặc là để khoe thân, khoe sắc phục thậm chí phản cảm với nội dung và giai điệu bài hát. Hễ có bài hát nói về tình yêu là có rất đông nam nữ ra múa, nhảy loạn xạ không hiểu muốn thể hiện cái gì và các diễn viên ăn mặc phản cảm thường xuất hiện ở những màn múa này. Ngay cả những nơi trang nghiêm, bài hát nghiêm túc thì dàn múa vẫn liên tục đưa ra các động tác đá chân, dạng chân, bê, xoạc…không ăn nhập gì với lời ca và tiết tấu âm nhạc. Do quan niệm múa chỉ là minh hoạ, phụ hoạ đã dẫn đến cảnh dễ dãi. Múa minh hoạ được xem như là “mốt hiện đại”, các đơn vị đua nhau dàn dựng thật hoành tráng nhưng hiệu qủa thấp thậm chí phản tác dụng. Múa minh hoạ đang bị lạm dụng, hát đơn ca có múa phụ hoạ, hát tốp ca có múa phụ hoạ, thậm chí hợp xướng cũng dùng múa phụ hoạ. NSƯT Ngân Quý nhận xét: Trong một số múa minh hoạ, mới tiếp xúc người xem đã cảm thấy sự đại khái, hời hợt qua các động tác thiếu sự trau chuốt mượt mà tinh tế, đường nét, động tác tạo hình chưa tạo được sự hài hoà giữa hình thức với chiều sâu tâm hồn. Sự phối hợp với ca sĩ nhiều khi không ăn nhập thể hiện thiếu sự nghiêm túc, chuyên nghiệp.

Múa minh hoạ là một bộ phận cấu thành một tiết mục biểu diễn nghệ thuật mang tính tổng hợp cần được đầu tư nghệ thuật, sáng tạo công phu. NSND Lê Huân tâm sự về qúa trình sáng tạo của mình: “Là một biên đạo đã có hơn 50 năm hành nghề, dàn dựng hàng trăm tác phẩm múa cho sân khấu ca múa nhạc cả chuyên nghiệp lẫn quần chúng. Ở mỗi bài hát tôi đều suy ngẫm đến nội dung, giai điệu bài hát để tìm ra được một ý tưởng hình tượng riêng của múa. Thí dụ bài hát Về miền Trung của Nhạc sĩ An Thuyên, nội dung ca từ và giai điệu của bài hát gợi lên nỗi thương yêu sâu sắc, nỗi gian nan vất vả của quê hương khúc ruột miền Trung làm thế nào để ghi khắc bằng hình ảnh tượng sân khấu phù trợ cho nội dung bài hát ấy ? Tôi đã tìm ra hình tượng người diêm dân (người làm muối) với cây cào muối dài và chiếc nón che đầu. Nón và cào là hai vật dụng không thể thiếu của người lao động trên đồng muối được sử dụng thành ngôn ngữ múa, hình tượng múa cộng hưởng cho sự thành công của bài hát”.

Múa minh hoạ, phụ hoạ cần lựa chọn khi nào múa, khi nào tạo hình, khi nào không múa, có những bài hát bản thân nó đã quá hay với những hình ảnh hiện trước mặt thì không nhất thiết phải ép có múa minh hoạ. Mọi sự kết cấu múa minh hoạ đều phải từ hình tượng và nội dung của từng bài hát. Bài hát có chất liệu dân tộc thì múa cũng phải dựa vào chất liệu dân tộc, bài hát có chất liệu hiện đại thì múa hiện đại, tất cả phải nhất thể trong một tác phẩm nghệ thuật. Người xem khó quên bài hát Việt Nam quê hương tôi của Nhạc sĩ Đỗ Nhuận với hình tượng múa minh hoạ: những con sóng biển rì rào, những tà áo dài thướt tha và những chiếc nón quê hương. Ca và múa ở đây đã hoà thành một tổng thể thống nhất. PGS.TS. NSND Lê Ngọc Canh nhắn nhủ các nghệ sĩ: “Thiết nghĩ, đã đến lúc các nghệ sĩ múa tham gia đàn dựng múa minh hoạ, phụ hoạ cần quan tâm thoả đáng đến bản chất của nghệ thuật múa là cái đẹp, là tính thẩm mỹ. Bất luận trong hoàn cảnh nào trong loại hình nào thì thẩm mỹ phải là cái gốc, là bản chất. Để từ đó nghiên cứu kỹ hình tượng, tạo hình múa cho phù hợp với bản chất hình tượng của bài hát. Múa góp phần làm tôn thêm giá trị bài hát và giá trị đích thực của ca sĩ”.

Trong tình hình hiện nay khi nghệ thuật múa ít có điều kiện được tiếp xúc với công chúng thì việc phát triển múa minh hoạ là một tín hiệu đáng mừng. Songđừng đểcho nó bão hoà, kém chất lượng dẫn đến sự nhàm chán cho người xem. Nó phải phát huy được những tinh hoa của nghệ thuật múa có vị trí xứng đáng trên sân khấu biểu diễn.


Bình luận ({{total}})

{{item.Body}}

{{item.Title}} - {{item.CreatedDate}} | Trả lời

{{sitem.Title}} - {{sitem.CreatedDate}}

Viết bình luận

Bạn đọc vui lòng gõ chữ có dấu, góp ý có tính văn hóa, xây dựng và chịu trách nhiệm về ý kiến của mình. Nội dung góp ý của bạn đọc được đăng tải là do Ban Biên tập tôn trọng dư luận xã hội, nhưng đó không phải là quan điểm của Tạp chí điện tử Văn hiến Việt Nam.

Nội dung

Họ tên

Email

Điện thoại

 

{{item.Title}}
  • Bình luận mới
  • Bài đọc nhiều
{{item.Title}}