Hotline: 04 3511 2850 | Liên hệ

Bài Viết:

 

Sức hấp dẫn đặc biệt của thể loại ký văn học

Thứ Năm, 13/11/2014 15:19 GMT +7
 Nguyễn Thu Hà
Phó Tổng biên tập Tạp chí Suối Reo

 
            Trong đời sống văn học, các thể ký chiếm một vị trí quan trọng, Dòng bút ký bắt nguồn trực tiếp từ hiện thực cuộc sống với những sự kiện nóng hổi mang tính thời sự, những điển hình xã hội phong phú luôn tạo được sự lôi cuốn, hấp dẫn người đọc. Sự giàu có vô tận của đời sống khơi nguồn sáng tạo cho tất cả các thể loại văn học nghệ thuật, nhưng riêng với ký thì tác động trực tiếp hơn, mạnh mẽ hơn.
 
            Một trong những xu hướng nổi bật của văn học và báo chí nước ta hiện nay có thể nói tới sự bùng nổ của thể ký. Nhiều cuộc thi ký có quy mô toàn quốc hoặc do các địa phương tổ chức đã thu hút nhiều nhà văn, nhà báo tham gia và để lại hàng trăm tác phẩm ký xuất sắc gây sự chú ý đặc biệt của công chúng. Đồng thời, tạo nên một hiện tượng hiếm gặp trong lịch sử xuất bản sách Việt Nam. Đó là đã có một thời gian khá dài, loại sách được tiêu thụ mạnh nhất, bán chạy nhất không phải là tiểu thuyết, văn học dịch hay địa chí văn hoá mà là những tập ký như Ký sự xuyên Việt , Ăn tết trong rừng chó sói của Huỳnh Dũng Nhân, Mọi linh hồn đều được đưa tiễn, Vẫn phải tin vào những giọt nước mắt của Xuân Ba, Người không cô đơn của Minh Chuyên hay Nến cong và lửa thẳng của Đỗ Doãn Hoàng...
 
          Hầu hết các tác tác phẩm ký này đều đã được đăng tải trên báo chí, khi đến với độc giả dưới dạng sách thì tính thời sự của nó không còn nóng bỏng nữa, song nhiều người vẫn có nhu cầu tìm đọc lại. Vậy thì điều gì đã làm nên sức hấp dẫn đặc biệt này? Phải chăng đó chính do những đặc trưng riêng biệt của thể loaị ký với tính thời sự và tính chiến đấu kịp thời của nó, với những sự việc và con người có thật được phản ánh trong tác phẩm, có khả năng đem đến cho người đọc những nét tươi mới và sinh động của hiện thực với những thông tin chuẩn xác, đáng tin cậy.
 
          Bởi thế cho nên khi đứng trước một tác phẩm ký người đọc luôn có một niềm tin chắc chắn rằng họ đang được tiếp xúc với sự thật và sự thật ấy được trình bày một cách trung thực nhất. Thực tế luôn đặt ra cho ký nhiệm vụ phát hiện kịp thời những vấn đề đặt ra của đời sống xã hội và góp phần giải quyết nó. Chức năng của ký không chỉ nhằm miêu tả cái có thật trong cuộc sống mà còn biết cảm nhận nhạy bén sự kiện đang phát triển trên dòng thời sự, phát hiện hướng vận động hiện thực, những mâu thuẫn, những vấn đề nảy sinh và lường đoán những hiệu qủa đạt tới. Nhất là, các thể ký văn học do tính chất đa dạng vốn có của mình nó có thể phản ánh cuộc sống từ nhiều góc độ khác nhau một cách thuận lợi và linh hoạt. Thực tế cho thấy nhiều tác phẩm ký văn học đã có những tác động sâu rộng nhiều mặt đến người đọc bằng cách xây dựng tính cách nhân vật, cách khai thác tâm lý có chiều sâu đã làm tăng thêm sức hấp dẫn của tác phẩm và tạo cho chúng một đời sống lâu bền hơn sự nhất thời của báo chí.
 
          Cũng như các tạp chí và báo văn nghệ địa phương khác, Tạp chí Suối Reo của Sơn La trong những năm qua luôn quan tâm đến mảng ký, đặc biệt là ký văn học. Bên cạnh các thể loại  văn học khác như truyện ngắn, thơ, nghiên cứu lý luận phê bình...thì ký có một vai trò khá quan trọng trong nội dung của Tạp chí Suối Reo. Hầu hết các số ra của chúng tôi đều đăng tải từ 1 đến 2 tác phẩm ở thể loại bút ký hoặc ký sự văn học. Những tác phẩm đó đều nhận được sự phản hồi tích cực, sự yêu thích của bạn đọc trong và ngoài tỉnh.
 
          Có thể nói rằng, trong những năm gần đây, Sơn La đã và đang có một đội ngũ viết ký tuy không đông đảo nhưng đều là những cây bút sáng tác khá đều đặn và tương đối có chất lượng. Cố tác giả Phan Tâm là một trong những cây đa cây đề của thể loại ký ở Sơn La với những tác phẩm còn lưu lại nhiều dấu ấn trong lòng người đọc như tác phẩm "Ba lần viếng cụ Nguyễn Du", "Qua Đèo Ngang" "Nam Ninh du ký" hay "Những nẻo đường xuân"... Bằng lối viết cô đọng, súc tích, sâu sắc, cách phát hiện, cách đặt vấn đề độc đáo và  hóm hỉnh ký của cụ đã có sức lôi cuốn độc giả từ trang đầu đến trang cuối những tác phẩm của mình cùng với những sự kiện, những ký ức khó quên. Bên cạnh đó còn có thể kể đến các tác giả  khác như Hải Băng với tác phẩm tiêu biểu Khi ta đi... ơi nhớ Chế Lan Viên,  Nguyễn Tuấn với Cuộc sống mới trên dòng nặm Mu, Điêu Chính Tới với Mênh mông sóng nước Sông Đà , Mai Văn Tý với Nước về bản Nặm Cuội. Đặc biệt năm 2010, trong cuộc thi ký kỷ niệm nghìn năm Thăng Long do Hội Nhà Báo Việt Nam tổ chức, trong số hàng trăm tác giả với gần ngàn tác phẩm tham gia thì Sơn La đã giành 01 giải A  với tác phẩm Ký sự Thăng Long - Hà Nội của tác giả Đinh Anh Đức (dân tộc Mường) và 01 giải B với tác phẩm Thăng Long ký sự  của tác giả Luyện Ngọc Tuấn.... 
 
          Để có được những tác phẩm ký có chất lượng đăng tải trên tạp chí thường kỳ, Ban biên tập Tạp chí Suối Reo thường xuyên quan tâm đến các cây bút có sở trường về ký, ngoài việc định hướng sáng tác theo chủ đề từng số thì việc đặt bài cụ thể với các tác giả cũng là một biện pháp mang lại hiệu quả cao. Tuy nhiên, để viết ký vấn đề đi cơ sở, hoà mình với cuộc sống lao động của đồng bào các dân tộc, tiếp cận thực tế là một việc tối cần thiết. Bởi chỉ có thực tiễn ngồn ngộn sức sống với bao trăn trở, lo toan, bao buồn vui, ấm lạnh của cuộc đời mới mang lại cho tác giả những rung cảm sâu sắc, vốn sống dày dặn và những sự kiện tươi mới chân thật nhất. Chính vì thế, Hội Liên hiệp VH-NT Sơn La nói chung, Ban Biên tập Tạp chí Suối Reo thường xuyên tạo mọi điều kiện, cơ hội để các tác giả được đi thực tế thông qua các chuyến tham quan, công tác, các trại sáng tác do tỉnh, khu vực và trung ương tổ chức. Với những nhiệm vụ trong tâm mang tầm chiến lược mà Sơn La đang thực hiện như công cuộc di dân tái định cư, xây dựng công trình thuỷ điện Sơn La và chương trình phát triển cây cao su cùng nhiều mục tiêu lớn khác của tỉnh chính là mảnh đất màu mỡ để các tác giả khai thác và thể hiện.
 
           Bên cạnh sự quan tâm của Hội Liên hiệp VH-NT, một yếu tố tạo nên thành công của các cây bút ký ở Sơn La đó là: hầu hết các tác giả đều có cái nhìn sắc sảo, bản lĩnh vững vàng và tâm huyết với nghề. Họ chịu khó đi, chịu khó tìm tòi và suy ngẫm, miệt mài đưa hiện thực sinh động của cuộc sống vào trang viết với tinh thần đầy trách nhiệm và tình yêu với quê hương xứ sở của mình. Góp phần tuyên truyền, cổ vũ, động viên mọi tầng lớp quần chúng nhân dân hăng say lao động, sáng tạo, phục vụ tốt  nhiệm vụ chính trị của địa phương và đáp ứng nhu cầu hưởng thụ văn học nghệ thuật ngày càng cao của đồng bào các dân tộc.
 
Bình luận ({{total}})

{{item.Body}}

{{item.Title}} - {{item.CreatedDate}} | Trả lời

{{sitem.Title}} - {{sitem.CreatedDate}}

Viết bình luận

Bạn đọc vui lòng gõ chữ có dấu, góp ý có tính văn hóa, xây dựng và chịu trách nhiệm về ý kiến của mình. Nội dung góp ý của bạn đọc được đăng tải là do Ban Biên tập tôn trọng dư luận xã hội, nhưng đó không phải là quan điểm của Tạp chí điện tử Văn hiến Việt Nam.

Nội dung

Họ tên

Email

Điện thoại

 

{{item.Title}}
  • Bình luận mới
  • Bài đọc nhiều
{{item.Title}}