Hotline: 04 3511 2850 | Liên hệ

Ẩm thực:

 

Tết ăn chay – Nét độc đáo một làng quê

Chủ Nhật, 22/02/2015 01:35 GMT +7
Kim Cúc

Ngày nay, ăn chay đã là hiện tượng phổ biến toàn xã hội. Tuy nhiên, việc ăn chay trở thành tục lệ cho cả một địa phương (làng Đào Đặng, xã Trung Nghĩa, Thành phố Hưng Yên) trong ngày mồng 1 Tết là điều hiếm thấy.

Đặt chân tới đây mới biết, người dân Đào Đặng lưu truyền câu nói:

Mồng một ăn chay
Mồng hai ăn mặn
Mồng ba ăn rốn 
Mồng bốn ngồi không
Mồng năm mục đồng
Mồng sáu đồng tuế
Mồng bảy đồng niên
Mồng tám du thị.


Ngày xưa, mâm cỗ cúng gia tiên ngày đầu năm là bánh và xôi chè. Bánh có tới chục loại: Bánh chưng, bánh nếp, bánh mật, bánh tẻ, bánh cốm, bánh chay, bánh rán, bánh bột lọc... Xôi, chè cũng dăm bảy thứ: Xôi xéo, xôi vò, xôi hoa cau, xôi gấc, chè lam, chè kho, chè con ong... Đồ ăn chay phong phú chủng loại. Người làng hay là người nơi khác đến ăn Tết ở đây đều không sợ đói lòng. Ai ưa thì dùng đồ nếp, bánh nguội còn không thì đã có bánh tẻ. Trong ngày mồng một, mâm cỗ của mọi nhà trong làng tuyệt nhiên không có thịt, cá, giò, nem, ninh mọc, song ai cũng dùng bữa một cách ngon lành, vui vẻ, thoải mái.

Những năm gần đây, người dân vẫn cúng đồ chay, nhưng chỉ có ba loại bánh: bánh chưng, bánh rán, bánh tẻ. Xôi, chè cũng hai loại: xôi gấc hoặc xôi đỗ xanh, chè con ong hoặc chè kho.

Ông Nguyễn Đăng Lợi (78 tuổi) – vị cao niên trong làng - cho biết, phong tục này có từ lâu đời, do cha ông truyền lại không thành văn nhưng vẫn có sức thuyết phục cao. Dân ở đây không ai bảo ai, chấp hành một cách tự giác, nhà nhà không kể giàu, nghèo, bản địa hay dân ngụ cư đều thành kính, hào hứng chuẩn bị từ ngày 29, 30 Tết.

Có hai nguyên nhân để phong tục này tồn tại đến ngày nay. Lý do tâm linh là dân làng đều theo đạo Phật. Với người xuất gia, tu hành niệm Phật phải ăn chay quanh năm, nhưng theo tín ngưỡng của dân làng thì ăn chay ngày mồng một để được trời phật, tổ tiên phù hộ, ban phước lộc cho cả năm. Còn lý do vật chất thì việc ăn chay ngày Tết xuất phát từ điều kiện lao động và sinh hoạt của nhân dân địa phương. Làng Đào Đặng từ lâu đã có nghề làm hàng xáo và trồng rau xanh. Khi chưa có máy xay xát, cả làng giã gạo đến khuya và 3 - 4 giờ sáng đã phải gánh gạo đi bán. Nghề trồng rau cũng gió táp, mưa sa, dãi dầu sớm tối, quanh năm bán mặt cho đất, bán lưng cho trời, chẳng mấy khi được nghỉ ngơi. Vì vậy, Tết là dịp để dân làng đi lễ chùa, thăm hỏi lẫn nhau. Với mục đích ấy, ăn Tết sao cho đỡ tốn thời gian là một điều cần thiết.

Sáng sớm mồng một cúng xong, mâm cỗ được bày ra, mọi người cùng ăn, đến 4 - 5 giờ chiều lại ăn tiếp lần thứ hai. Khoảng thời gian giữa 2 bữa ăn, người ta đi chơi được nhiều hơn. Lệ ăn Tết ở đây cũng là để đơn giản hóa việc làm thức ăn, dành thời gian cho việc chơi Tết. Vả lại bạn bè, khách có đến nhà mời nhau ăn cỗ bánh cũng đỡ cầu kỳ, mất ít thời gian cho việc ăn uống.

Những người con Đào Đặng ngày nay dù ở đâu, làm gì họ cũng trân trọng tục lệ này. Mâm cỗ cúng gia tiên đầu năm: bánh, xôi, chè luôn gợi cho họ nhớ về xứ sở, quê hương./.
Bình luận ({{total}})

{{item.Body}}

{{item.Title}} - {{item.CreatedDate}} | Trả lời

{{sitem.Title}} - {{sitem.CreatedDate}}

Viết bình luận

Bạn đọc vui lòng gõ chữ có dấu, góp ý có tính văn hóa, xây dựng và chịu trách nhiệm về ý kiến của mình. Nội dung góp ý của bạn đọc được đăng tải là do Ban Biên tập tôn trọng dư luận xã hội, nhưng đó không phải là quan điểm của Tạp chí điện tử Văn hiến Việt Nam.

Nội dung

Họ tên

Email

Điện thoại

 

{{item.Title}}
  • Bình luận mới
  • Bài đọc nhiều
{{item.Title}}