Hotline: 04 3511 2850 | Liên hệ

Nghe nhìn:

 

Bộ sưu tập ảnh Pleiku trước năm 1975 - đồ sộ và chi tiết

Phương Duyên | Thứ Ba, 26/07/2016 09:07 GMT +7

Rất đồ sộ và cũng rất chi tiết, bộ sưu tập ảnh Pleiku trước năm 1975 của ông Nguyễn Quang Hiền (đường Tăng Bạt Hổ, TP. Pleiku, Gia Lai) khiến người ta càng thấm hiểu một điều rằng, để đi đến cùng của đam mê là điều không phải ai cũng làm được.

Cùng gia đình lên cao nguyên Pleiku năm 1960 khi vừa tròn 7 tuổi, đến nay ông Hiền (nguyên Phó Giám đốc Công ty Điện lực Gia Lai) đã có gần 60 năm gắn bó với vùng đất này. Óc quan sát, trí nhớ tốt, sự chuyên chú thôi vẫn chưa đủ để làm nên bộ sưu tập khiến nhiều người choáng ngợp khi tiếp cận. Có lẽ còn phải có cả một niềm yêu sâu sắc.

 

Ông Nguyễn Quang Hiền. Ảnh: P.D
Ông Nguyễn Quang Hiền. Ảnh: P.D

Những góc phố xưa, con đường cũ

Trước tiên, cần nói cho rõ rằng tại Pleiku có khá nhiều người sưu tầm ảnh Pleiku xưa, bắt đầu từ những năm 2005, 2006. Tuy nhiên, theo tìm hiểu của P.V, ông Nguyễn Quang Hiền đang là người sở hữu kho ảnh đồ sộ nhất với tổng số files hình lên đến 3.158 tấm, được sắp xếp chi tiết và công phu trong 186 tiểu mục. Tất cả đều được chia nhỏ theo từng chủ đề như: nước sạch, chợ, đường, trường, rạp hát, phương tiện giao thông, kiến trúc, biệt điện, Biển Hồ, Biển Hồ chè, áo dài Pleiku, nhà sách, nhà thờ, các ngã ba, hiệu buôn… Ví dụ, trong thư mục “Rạp hát” sẽ có các tiểu mục như rạp Diệp Kính, Thanh Bình (Thăng Long), Diên Hồng (Thống Nhất)…, mỗi tiểu mục có từ vài tấm đến vài chục tấm. Thậm chí, trong thư mục “Đường”, chỉ riêng tiểu mục “đường Hoàng Diệu” (nay là đường Hùng Vương) có đến… 178 tấm! Ngoài ra, trong số này còn có một thư mục rất lạ là “Pleiku nhầm”, bao gồm những tấm chụp ở Kon Tum, Đak Lak, Quy Nhơn, thậm chí cả… Vũng Tàu nhưng lại bị nhiều người nhận nhầm là Pleiku!

Ngoài những tấm ảnh khá phổ biến về Pleiku trước năm 1975 có thể dễ dàng tìm thấy trên mạng internet như những góc phố xưa, con đường cũ với tán cây mát rượi, mờ ẩn một bóng áo dài duyên dáng hay những tuyến đường mua bán tấp nập…, ông Nguyễn Quang Hiền còn sưu tầm được không ít ảnh “độc”, lạ. Nhiều tấm có thể không đẹp về bố cục nhưng có giá trị cao về tư liệu, lịch sử. Có thể kể đến những tấm chụp các hiệu buôn, thời điểm những năm 1960 ngoài kinh doanh các mặt hàng thiết yếu còn bán vô số đồ lưu niệm như gùi, nỏ, cung tên…, chứng tỏ sự nhanh nhạy trong giao thương của người dân bản địa với lưu dân từ đồng bằng lên. Và nếu không có những khoảnh khắc được lưu giữ này thì còn mấy ai nhớ rằng trên các tuyến đường ở Pleiku trước kia từng có những vòi nước công cộng, có am Bà, có chợ trái cây tấp nập… Những tấm ảnh chụp Pleiku từ trên máy bay như: ngã ba Diệp Kính, ngã ba Phù Đổng, chợ Mới, Biển Hồ, núi Hàm Rồng, đồn điền chè Bàu Cạn… cũng đem đến nhiều thú vị cho người xem trong sự đối chiếu xưa-nay.

Đáng chú ý hơn cả là những tấm ảnh thể hiện một góc nhìn khác về những người ở bên kia chiến tuyến, những lính Mỹ sang Việt Nam khi mới chớm tuổi đôi mươi. Chiến tranh, với họ, cũng là những mất mát không thể bù đắp. Đó là tấm ảnh chụp một lính Mỹ đang nở nụ cười rất vô tư khi dẫn nước sinh hoạt từ bồn vào chiếc phuy màu da cam được tận dụng lại-thứ vốn dùng để chứa chất độc chết người. Nhưng họ không hề hay biết. Rằng họ đang làm nhiệm vụ gieo rắc sự hủy hoại lên đồng loại mình và ngay chính bản thân họ cũng bị phơi nhiễm.

 

Rạp Thanh Bình nhân có đoàn hát về diễn.                          Ảnh: Tư liệu
Rạp Thanh Bình nhân có đoàn hát về diễn. Ảnh: Tư liệu

Nhìn về cái cũ để biết trân trọng hơn cái mới

Trò chuyện cùng P.V, ông Nguyễn Quang Hiền cho biết, từ mối quan tâm đến quy hoạch, điện, nước… của TP. Pleiku trước kia, ông bắt đầu sưu tầm ảnh từ cách đây nhiều năm. Nhưng chỉ 2 năm trở lại đây, khi nghỉ hưu thì ông mới có thể dồn nhiều tâm sức cho bộ ảnh này. Chia sẻ về quan điểm khi sưu tầm và công bố một số ảnh trên trang facebook cá nhân, ông Hiền thẳng thắn: Có người yêu mến Pleiku trước năm 1975 vì phố thị có những con đường rợp mát với hai hàng cây giao tán nhau và những tà áo trắng nữ sinh tung tăng lúc tan trường. Có người chỉ đến một đôi lần mà “chưa xa đã nhớ”. Nhưng cũng có người chỉ thấy một Pleiku “nắng bụi mưa bùn”, nhà cửa lụp xụp, phố xá nhếch nhác… Nhưng với ông, đẹp hay xấu tùy ở cảm quan và góc nhìn của mỗi người, xin miễn tranh luận, bởi những hình ảnh ấy chỉ nhằm giúp những ai cần tìm hiểu, nghiên cứu hoặc muốn tìm về với hoài niệm, trên hết là nhìn về cái cũ để biết trân trọng hơn cái mới hôm nay.

Từ kho ảnh chỉ 1.000 tấm, trong vòng 2 năm ông Hiền đã khiến chúng tăng gấp 3 lần về số lượng. Đa số ảnh sưu tầm nằm trong khoảng thời gian những năm 1960; trong đó có nhiều tấm do chính những cựu binh Mỹ từng đóng quân tại Pleiku chụp và đưa lên các trang web để liên lạc và chia sẻ cùng nhau trong cuộc sống. Nhờ có vốn ngoại ngữ tốt, gặp được nguồn ảnh đúng thời điểm nên kho ảnh của ông có khá nhiều ảnh đẹp, kể cả ảnh màu. Cần biết rằng, trước năm 1975 tại Việt Nam vẫn chưa có kỹ thuật rửa ảnh màu. Ngoài ra còn phải đối chiếu kỹ lưỡng từ trí nhớ, từ thực tế để không nhận diện nhầm ảnh. Chính vì sự phong phú, đồ sộ của kho ảnh nên một số người làm công tác nghiên cứu, quản lý trên địa bàn tỉnh cũng đã ngỏ ý muốn tiếp cận để tìm kiếm hình ảnh, tư liệu phù hợp nhu cầu.

Ông Nguyễn Thế Dũng (đường Yên Đổ, TP. Pleiku), một trong những người cũng đang sưu tầm ảnh Pleiku xưa, nhận xét: “Ông Hiền sưu tầm được một khối lượng ảnh rất lớn, trong đó có rất nhiều ảnh độc đáo về Pleiku xưa, nhiều ảnh cứ ngỡ là rất khó tìm thì ông Hiền đều có. Những tấm ảnh đó gợi nên những kỷ niệm của cả một thời thơ ấu, là dấu ấn không thể quên trong suốt cuộc đời, trên từng góc phố, hàng cây. Nói đó là món ăn tinh thần không ngoa, cũng như bây giờ, dù được nếm biết bao thứ cao lương mỹ vị, thì ta vẫn nhớ mãi những món ăn của một thời khó khổ”.

Nguồn: Báo Gia lai.

Bình luận ({{total}})

{{item.Body}}

{{item.Title}} - {{item.CreatedDate}} | Trả lời

{{sitem.Title}} - {{sitem.CreatedDate}}

Viết bình luận

Bạn đọc vui lòng gõ chữ có dấu, góp ý có tính văn hóa, xây dựng và chịu trách nhiệm về ý kiến của mình. Nội dung góp ý của bạn đọc được đăng tải là do Ban Biên tập tôn trọng dư luận xã hội, nhưng đó không phải là quan điểm của Tạp chí điện tử Văn hiến Việt Nam.

Nội dung

Họ tên

Email

Điện thoại

 

{{item.Title}}
  • Bình luận mới
  • Bài đọc nhiều
{{item.Title}}