Hotline: 04 3511 2850 | Liên hệ

Sách:

 

Con người phải cộng sinh với thiên nhiên

Vũ Thành (thực hiện) | Thứ Bảy, 08/02/2020 20:50 GMT +7

Những ngày xuân mới Canh Tý 2020, nhà văn Nguyễn Văn Học cho ra mắt tiểu thuyết mới nhất có tên “Linh điểu”. Tiếp nối đề tài môi trường, tác giả tiếp tục gióng lên tiếng nói bảo vệ thiên nhiên và chỉ khi con người cộng sinh với thiên nhiên, cuộc sống mới thật sự có ý nghĩa và bền vững.

          - Đọc tiểu thuyết “Linh điều”, bạn đọc nhận thấy tình cảm anh dành cho loài cò vạc, các vườn cò rất rõ. Cảm hứng nào khiến anh viết ra tác phẩm này và có thể viết rất kỹ về các vườn cò?

          - Tôi làm báo, đi nhiều nơi và chứng kiến cảnh đặt lưới, bẫy, săn bắt động vật hoang dã nói chung, chim cò nói riêng rất khủng khiếp. Ở khắp nơi, chim cò bị tận diệt và trở thành món nhậu cho bợm nhậu. Trong khi đó, cuộc sống có rất nhiều hiệp sĩ thiên nhiên. Họ đứng ra bảo vệ cò, vạc. Họ làm nhà, trồng cây, dành vườn cho chim, cò đậu và sinh sống. Nhưng họ không thể có công cụ để bảo vệ được tuyệt đối và cuộc chiến của họ khá cô độc. Vì loài chim còn đi kiếm ăn. Đã đi kiếm ăn thì phải di chuyển, phải lội đồng, lội sông, phải bay đi khắp nơi. Súng hơi, lưới, chim mồi cùng sự tàn nhẫn được giăng ra theo kiểu “thập diện mai phục”. Nhiều khu vườn vơi đi quá nửa số cá thể. Không ít người không bảo vệ được thì chán nản, đành buông xuôi số phận chim chóc cho… cuộc đời.

          Nhìn những quán nhậu đó, những phố nhậu đặc sản chim trời, hay chợ chim trời, tôi xót xa và tôi thấy mình phải lên tiếng. Bảo vệ những điều tốt đẹp, những giá trị của bầu trời cũng là trách nhiệm của người cầm bút.

          - Tiểu thuyết với nhân vật chính là Diệp Vân, cô gái có số phận đặc biệt, lại mọc cánh như chim, đẹp tựa thiên thần. Anh kỳ vọng gì ở nhân vật này?

          - Diệp Vân được tôi dành tình yêu rất lớn. Đó là nhân vật hư cấu, được tác tạo vô cùng thánh thiện. Nhưng cô là nạn nhân của ô nhiễm, của sự kỳ thị, vô tâm. Từ nhỏ cô có hai vết sẹo trên vai và khi bước vào thời thiếu nữ, vết sẹo đó lớn dần thành cánh và có lông vũ. Đôi cánh tượng trưng cho khát vọng bay cao, thực hiện nghĩa vụ cao cả của con người với tự nhiên, đôi cánh cũng là khát vọng để cô hòa cùng thiên nhiên, bay trong bầu trời đẹp đẽ và huyền diệu. Đôi cánh cũng sẽ là công cụ để cô có thể thay đồng loại chuộc lỗi với thiên nhiên. Nhưng đôi cánh của cô không thể giúp cô bay lên. Không giúp cô trở thành người tốt trọn vẹn và thực hiện được những điều mình hằng mong. Cô có xuất thân từ một vùng đất bị ô nhiễm, vùng đất đó đã sinh ra nhiều đứa con tật nguyền, đui què. Mẹ cô, nhân vật Ngải cũng mọc cánh, rồi bị kỳ thị, coi như ma quỷ. Nhưng vùng đất ấy cũng có một vườn cò, là vườn cò của bà ngoại Diệp Vân, một người phụ nữ mấy chục năm bảo vệ, chăm sóc cò. Bà đã chết trong khi đứng ra che chở cho đàn con bé bỏng. Sau khi bà mất thì vườn cò cũng bị cưỡng đoạt, nhường cho khu công nghiệp. Diệp Vân đi cầu cứu khắp nơi nhưng không được. Cuối cùng, vì bảo vệ cò, Diệp Vân cũng chết do bọn cò tặc làng quê đốt đồi gây ra.

          - Chỉ có mạch truyện ấy thì tiểu thuyết có vẻ đơn điệu?

          - Không. “Linh điểu” còn mạch truyện nữa là mối quan hệ gia đình trong thời hiện đại, là bạo lực gia đình, là những khát khao của tuổi trẻ về những tổ ấm. Hay còn là sự thức tỉnh lương tri. Con người cần phải thay đổi để cộng sinh và ứng xử công bằng với tự nhiên.

          - Giờ nhiều người lo cơm áo gạo tiền. Không ít tác giả từng viết nhiều tiểu thuyết nay chuyển sang kinh doanh. Vì sao anh vẫn bền bỉ với thể loại dài hơi này?

          - Đúng là để viết được cuốn tiểu thuyết chừng 300 trang và để đọc được tốn rất nhiều năng lượng. Tôi đã phải vật lộn 3 năm trời để viết “Linh điểu”. Tôi viết vì tôi thấy có hứng, đam mê và thấy trách nhiệm mình cần phải tập trung nhiều hơn về đề tài môi trường.

          - Xét rộng ra, môi trường sinh thái là nỗi lo toàn cầu, chứ đâu chỉ của riêng nhà văn?

          - Đúng vậy. Dân số toàn cầu tăng từng giờ. Con người cũng đã khai thác, đã ăn vào đến tận tim của tự nhiên rồi. Các thảm họa cháy rừng, sinh vật tiệt chủng, nước biển dâng, sóng thần… sẽ không ngừng hoành hành và bắt con người phải trả giá. Con người nói chung phải thức tỉnh và phải bảo vệ tự nhiên như bảo vệ mạng sống của mình.

- Anh đánh giá thế nào về văn học viết về môi trường sinh thái trong dòng chảy của nền văn học Việt Nam?

- Văn chương Việt Nam quá thiếu tác phẩm về vấn đề này. Những tác phẩm mang tư tưởng sinh thái không nhiều, chỉ đếm trên đầu ngón tay như “Sống mãi với cây xanh” của Nguyễn Minh Châu; “Kiến và người”, “Trăm năm còn lại” của Trần Duy Phiên; “Muối của rừng” của Nguyễn Huy Thiệp. Gần đây có truyện ngắn “Khói trời lộng lẫy” của Nguyễn Ngọc Tư. Một số tác phẩm khác cả văn xuôi và thơ có sự giao thoa thôi, tức là có đả động đến phần nào, nhưng không tạo nên sự đặc trưng cũng như phong cách của tác giả.

Mỗi người viết đều có một mảnh đất riêng để họ sáng tạo. Vấn đề tình yêu, gia đình, mưu sinh, ước mơ, chiến tranh, tội phạm là những đề tài được quan tâm nhất. Rất nhiều bạn trẻ, đáng ra là lực lượng hùng hậu thì đang quan tâm chủ yếu tới vấn đề tình cảm, cảm xúc cá nhân, những chuyện ngôn tình tay ba tay tư. Một số khai thác vấn đề lịch sử.

          - Anh sẽ vẫn trung thành với đề tài môi trường chứ?

          - Đó sẽ vẫn là đề tài quan trọng tôi quan tâm. Sắp tới tôi sẽ xuất bản tập tản văn “Chạm tay vào cánh chim trời”, chuyên về thiên nhiên vùng ngoại thành Hà Nội. Sau đó là tập truyện ngắn “Tiệc hoa”, viết riêng về sự gắn kết của con người với các loài hoa.

          - Xin cảm ơn anh!

                                                                                     

 

 

Bình luận ({{total}})

{{item.Body}}

{{item.Title}} - {{item.CreatedDate}} | Trả lời

{{sitem.Title}} - {{sitem.CreatedDate}}

Viết bình luận

Bạn đọc vui lòng gõ chữ có dấu, góp ý có tính văn hóa, xây dựng và chịu trách nhiệm về ý kiến của mình. Nội dung góp ý của bạn đọc được đăng tải là do Ban Biên tập tôn trọng dư luận xã hội, nhưng đó không phải là quan điểm của Tạp chí điện tử Văn hiến Việt Nam.

Nội dung

Họ tên

Email

Điện thoại

 

{{item.Title}}
  • Bình luận mới
  • Bài đọc nhiều
{{item.Title}}