Hotline: 04 3511 2850 | Liên hệ

Sự kiện:

 

Đất thiêng Phú Lợi!

Bài và ảnh: Khánh Hưng- Huỳnh Trọng Trí | Thứ Sáu, 22/11/2019 06:40 GMT +7

Cuối tháng 11 năm 1958 một vụ thảm sát tù nhân chính trị ở nhà tù Phú Lơi đã gây chấn động dư luận thế giới.

61 năm đã đi qua nhưng tội ác của bè lũ tay sai bán nước đối với các chiến sĩ yêu nước thì vẫn mãi mãi là một dấu ấn bi hùng trong cuộc đấu tranh của các chiến sĩ cách mạng kiên trung không chịu khuất phục!

 

Rồi người ta sẽ còn đến và nói nhiều về nơi ấy như một dấu ấn mãi mãi không bao giờ phai trong lòng người dân nước Việt, bởi ở đó không chỉ là một khu di tích lịch sử đến để tham quan, vui chơi mà dường như tận trong sâu thẳm của cái gọi “An Trí Viện” ấy còn chứa đựng biết bao điều về một sự kiện thấm đẫm chất bi hùng trong cuộc đấu tranh kiên cường của những chiến sĩ Cộng sản trung kiên không may rơi vào tay kẻ thù phải sống trong cảnh tù đày, lao khổ.


Cuối tháng 11, Miền Nam đang vào cuối mùa mưa, những cơn mưa cuối cùng dường như bao giờ cũng lê thê và thường dễ làm cho lòng người cảm giác bùi ngùi, gợi nhớ. Bầu trời lúc nào cũng trĩu nước. Những đám mây đen thấp lè tè kéo nhau về như muốn phủ lấy cái không gian nhỏ bé này, làm cho cảnh vật trong khuôn viên nơi đây càng trở nên âm u, huyền ảo.


Duy có tượng đài tưởng niệm các chiến sĩ cách mạng và người yêu nước bị kẻ thù đầu độc trong sự kiện ngày 30 tháng 11 năm 1958 thì vẫn sừng sững, uy nghiêm như một lời nguyền truyền kiếp về một tội ác tận của kẻ thù đối với đồng loại.


Chúng tôi đứng lặng yên cúi đầu thật lâu trước đài tưởng niệm và cố hình dung ra cái bối cảnh kinh hoàng của những ngày đen tối đó. Tôi tự hỏi phải chăng chính tội ác trời không dung đất không tha của kẻ thù đã biến  ý chí và lòng căm thù của những người yêu nước Việt Nam trở thành một sức mạnh không gì lay chuyển nổi?


Theo tài liệu còn lưu lại thì vào ngày 22 tháng 10 năm 1956, Ngô Đình Diệm  thành lập tỉnh mới mang tên Bình Dương. Một năm sau đó, nhà tù Phú Lợi được xây dựng để giam cầm hàng nghìn chiến sĩ cách mạng và người yêu nước ở khám lớn Bình Dương và các trại giam của chi khu, tiểu khu quân sự.

Những ảnh trên là chứng tích nhà tù Phú Lợi.


Cũng cần nói thêm rằng đây là những năm tháng nhân dân Miền Nam sắp bước vào “Đồng khởi” nên kẻ thù càng ra sức khủng bố, bắt bớ, đánh phá cơ sở hòng lung lạc tinh thần và ý chí đấu tranh cách mạng của quân dân ta. Từ thực tế tình hình đó, chúng đã biến nhà tù Phú Lợi thành Trung Tâm Huấn Chính Phú Lợi trực thuộc thẳng trung ương nguỵ quyền Sài Gòn và Tổng giám đốc Cảnh sát quốc gia. Đây là một trong 4 Trung tâm huấn chính của nguỵ quyền Sài Gòn, trong đó Phú Lợi đứng đầu với số lượng tù nhân lên đến 3.440 người.

Tên Trần Vĩnh Đắt sau khi nhậm chức Quản đốc Trung Tâm Huấn Chính Phú Lợi Bình Dương, hắn bắt tay với Phạm Văn Bời thủ lĩnh đảng cướp Rừng xanh để đánh phá các cơ sở cách mạng vùng chiến khu D, một mặt hắn ra sức củng cố, xây dựng bộ máy ác ôn kìm kẹp, đàn áp tù nhân chính trị đang bị giam cầm trong Trung tâm huấn chính Phú Lợi mà đỉnh điểm là vụ đầu độc hàng ngàn tù nhân gây lên làn sống phẫn uất, căm thù đối với nhân dân yêu chuộng hòa bình không chỉ trong nước mà trên cả toàn thế giới.

ông Đào Văn Tiên –một cựu tù nhân người đã hai lần “vào ra” Phú Lợi.

Theo lời kể của ông Đào Văn Tiên, nguyên là cựu tù Phú Lợi- người đã sống suốt tuổi thanh xuân qua các nhà lao Tân Hiệp, Chí Hòa, Côn Đảo và đặc biệt là có hai lần “vào-ra” Phú Lợi thì sự đầu độc của kẻ thù đối với tù chính trị là một âm mưu thâm độc và được vạch kế hoạch hẳn hoi.
Theo đó, mỗi năm trại Phú Lợi có 4 chuyến đày tù nhân ra Côn Sơn. Chuyến đi đày cuối năm 1958 có khoảng 450 người thuộc vào diện mà kẻ thù cho rằng “khó có thể huấn chính” (tức thành phần ngoan cố) nên trong chuyến đi đày này họ sẽ bị thủ tiêu bằng cách cấp cho họ những khẩu phần ăn là bánh mì có trộn thuốc độc. Mật lệnh này  thuộc vào diện tối mật và chỉ được thực thi khi tàu ra giữa biển. Nhưng một sự cố khách quan đã xảy ra đúng vào ngày tù nhân đi đày thì bố đẻ của Trần Vĩnh Đắt đột ngột qua đời nên chuyến đi bị hoãn lại.

 Ông Nguyễn Minh Triết, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Bình Dương, nguyên Chủ tịch nước CHXHCNVN cùng cố họa sĩ, điêu khắc gia Diệp Minh Châu trong lễ cắt băng khánh thành đài tưởng niệm tù nhân Phú Lợi. 


Những tù nhân đi đày đâu biết rằng họ vừa thoát một án tử trong gang tấc nhưng cái may mắn ấy không tiếp tục mỉm cười với họ mà lập tức chuyển thành mối tai hoạ họa thứ hai. Sô bánh mì tẩm thuốc độc để phát cho số tù nhân trong chuyến đi đày cuối năm ấy được bọn cai ngục trộn lẫn với bánh mì khác làm bữa ăn sáng cho toàn trại và cuộc thảm sát bằng thuốc độc đã diễn ra.


Hầu hết các tù nhân bị trúng độc điều oằn oại rên la, Chi bộ bí mật của nhà tù lập tức tập họp những anh em tù nhân còn khỏe mạnh tiến hành cuộc đấu tranh công khai trực diện quyết liệt liệt với kẻ thù.


Trước đấu tranh dữ dội của tù nhân và nguồn  tin tù nhân Phú Lợi bị đầu độc lan tỏa nhanh ra ngoài tạo một luồng dư luận phẫn nộ căm thù trong và ngoài nước. 


Hiệp hội các tổ chức công đoàn thế giới lên tiếng vạch trần tội ác này đồng thời kêu gọi cộng đồng thế giới cùng góp sức đấu tranh vì nền hòa bình thật sự cho Việt Nam, báo chí phương Tây cũng gửi đặc phái viên đến tìm hiểu và có nhiều bài viết phản ánh chế độ ngục tù hà khắc của chính quyền tay sai Ngô Đình Diệm. 


Trong nước, nhiều phong trào cách mạng cũng được phát động với chủ đề hướng về những tù nhân Phú Lợi…. Tất cả đã buộc kẻ thù phải nhượng bộ, tiếp nhận các yêu sách chính đáng của tù nhân Phú Lợi..


Đã hơn nữa thế kỷ trôi qua nhưng những lời đanh thép của những tù nhân Phú Lợi năm xưa như vẫn còn vang động, nhắc nhở các thế hệ hôm nay và mai sau về một quá khứ bi hùng trong cuộc đấu tranh với kẻ thù để giành lấy độc lập, tự do, thống nhất đất nước.


Mặc dù tồn tại không lâu nhưng nhà lao Phú Lợi đã trở thành nơi để những người Cộng sản kiên trung trui rèn phẩm chất cách mạng, và cái “trường học” thấm máu này ngày nay đã trở thành một chứng tích sống động trong lịch sử về tội ác tày trời của những kẻ tay sai bán nước và cuộc đấu tranh cách mạng và mãi là niềm tự hào của Đảng bộ và nhân dân tỉnh Bình Dương.

Tác giả bài viết dưới chân tượng đài tưởng niệm


Mái ngói nhà giam đã ngả màu theo thời gian năm tháng, tường giam loang lổ nét rêu phong, những  lớp rào gai gỉ sét đứng lạnh lùng như một vết cắt thời gian phân chia tự do và lao lý… Ngôi nhà kỷ luật, phòng biệt giam, rồi lô cốt với những lỗ châu mai đen hoắm, dâu ngòm giống như đôi mắt cú vọ của kẻ thù năm xưa luôn ngó nhòm, rình rập… Tất cả đã là nhân chứng, là một hiện thực có thật đang ngày ngày nhắc nhở các thế hệ đời sau rằng: Cái giá mà dân tộc này phải trả cho độc lập tự do, thống nhất đất nước, cho hạnh phúc, cơm no, áo ấm của đồng bào chẳng rẻ chút nào.


Chúng tôi đi một vòng quanh khu nhà giam năm xưa, trèo lên tháp canh của lô cốt, đứng im lặng cúi đầu trước đài tưởng niệm … Trong một buổi chiều u tịch với cơn mưa rả rích thế này, chúng tôi chợt nhận ra mảnh đất dưới chân mình đang đứng có cả tiếng vọng của vong linh các bậc cha anh đã nằm xuống cho “ Nước Việt Nam từ máu lửa  - Rũ bùn đứng dậy sáng loà” (thơ Nguyễn Đình Thi).

 Năm 1980 khu di tích nhà tù Phú Lợi đã được Bộ VH-TT cấp bằng chứng nhận di tích lịch sử cấp quốc gia và  vào ngày 22 tháng 11 năm 20011 tại Quyết định số 3623/QĐ-UBND, Chủ tịch tỉnh Bình Dương đã phê duyệt dự án trùng tu, tôn tạo di tích nhà tù Phú Lợi với tổng kinh phí  lên đến 47 tỉ đồng trên diện tích 7,7 ha thuộc phường Phú Lợi, Tp Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương.


 Một số hạng mục chính của dự án này như lập sa bàn điện tử giới thiệu toàn cảnh nguyên trạng nhà tù Phú Lợi, mô hình tái tạo lại cảnh tù nhân bị ngộ độc ngày 1/12/1958, mô hình đấu tranh với kẻ thù của tù nhân Phú Lợi, hàng rào di tích gốc dài 117m, cổng di tích gốc, nhà gaim khu C, nhà kỷ luật, trùng tu, phục dựng lại các sàn nằm của nhà giam A, B theo nguyên bản….


Đây là một việc làm thiết thực nhằm tôn tạo, gìn giữ một di tích, nơi ghi dấu tinh thần kiên cường bất khuất của ông cha ta – những người yêu nước đã trải qua khi bị giam cầm trong nhà tù trong thời kỳ chiến tranh chống Mỹ- Ngụy.

                                                                              

Bình luận ({{total}})

{{item.Body}}

{{item.Title}} - {{item.CreatedDate}} | Trả lời

{{sitem.Title}} - {{sitem.CreatedDate}}

Viết bình luận

Bạn đọc vui lòng gõ chữ có dấu, góp ý có tính văn hóa, xây dựng và chịu trách nhiệm về ý kiến của mình. Nội dung góp ý của bạn đọc được đăng tải là do Ban Biên tập tôn trọng dư luận xã hội, nhưng đó không phải là quan điểm của Tạp chí điện tử Văn hiến Việt Nam.

Nội dung

Họ tên

Email

Điện thoại

 

{{item.Title}}
  • Bình luận mới
  • Bài đọc nhiều
{{item.Title}}