Hotline: 04 3511 2850 | Liên hệ

Văn thơ:

 

Mùa hoa gạo

Cao Minh | Thứ Năm, 20/04/2017 06:45 GMT +7

Ngàn năm và xa hơn nữa, mỗi độ khi Nàng Xuân uể oải trong đông tàn nhưng đã kịp tung đôi cánh gọi dậy những chồi non, mầm biếc; khi giăng mắc phố phường, đồng quê những sớm những chiều mờ ảo sương khói, mưa bụi bay; khi cái rét đỏng đảnh hờn ghen cùng bao tia nắng ấm chợt bừng, để thổn thức hoa xoan tím rơi đầy ngõ, cũng khi Nàng Bân giở chứng níu cái lạnh xứ Bắc tràn về, may áo ấm cho chồng...Cữ ấy, mùa thắp lửa. Cữ ấy, hoa gạo khoe sắc.

Ngàn năm cây vẫn đó, mỗi độ cuối xuân những đốm lửa vẫn bập bùng đơn côi, lặng lẽ cháy hết mình để rồi rơi vào hư vô, ai kẻ đoái hoài!

Tôi đã tra nhiều tư liệu xem vì sao người ta gọi loài hoa cháy đỏ trời chiều là hoa Gạo, và cái cây kia cùng hoa có liên quan gì tới hạt gạo mà từ ngàn năm vẫn cứ là hoa gạo, cây gạo...Đành chấp nhận vậy thôi, cũng như con người ta khi sinh ra đã và đang trong guồng quay quy luật sinh tồn muôn đời. 

Cứ ngỡ cây gạo là đặc sản của nước Nam ta, và cây gạo không thể thiếu vắng trong bức tranh đồng quê, dân dã xứ Bắc Việt. Hóa không phải thế, xuất xứ cây gạo từ nơi đất Phật- Ấn Độ, một số nước cũng có như miền Nam Trung Quốc, Indonesia, Malaysia, Đài Loan... Hoa Gạo còn có tên gọi Mộc Miên hay Hồng Miên, vùng đất Tây Nguyên là hoa Pơ-lang; vậy những nước khác có loài hoa này không biết họ gọi là gì nhỉ!

Chẳng biết tự bao giờ cây gạo, hoa gạo luôn luôn gắn liền với đồng quê Việt Nam, đặc biệt đồng quê xứ Bắc. Nếu như hình ảnh đồng quê trong mỗi người mà thiếu đi cây gạo, hoa gạo có cảm tưởng như trống vắng một nét quê đã hình thành từ bao đời...Nông thôn Bắc Bộ nơi nào chẳng có cây gạo. Cây gạo mọc khắp nơi, từ cổng nhà ra cánh đồng rồi dọc đường đi. Ở vùng cao Hà Giang, Cao Bằng nhiều khi bất chợt gặp cây gạo vươn lên từ ngách đá, từ những nơi tưởng chừng không mọc được. Thế mới thấy rằng sức sống, sự lan tỏa theo tự nhiên của cây gạo thật bền bỉ, dẻo dai. Người dân Việt Nam chưa có thói quen trồng loại cây này, thế nên, cái ngẫu hứng, tung tẩy của tự nhiên khiến con người ta hôm nay luôn luôn bất ngờ và thích thú với cây gạo khi hoa gạo nở bừng đỏ một vùng trời...Đó là chợt gặp cây gạo cổ thụ ven đê, kia một vùng đỏ giữa cánh đồng, dọc triền sông, bên bến nước, bến đò ngang...kia nữa, những hàng gạo hoa rực đỏ chạy dài tít tắp ven con mương khuất dần nơi núi xa mờ xanh...

Hoa Gạo đi vào đời sống, tinh thần con người Việt Nam một cách tự nhiên và cũng rất mộc mạc, chân quê như hoa xoan tím ngõ...Mùa hoa gạo được ông bà ta định ra tiết trời nông lịch:

Bao giờ đom đóm bay ra
Hoa gạo rụng xuống thì tra hạt vừng.

Nhà thơ Đoàn Thị Tảo có câu thơ dứt ruột vận vào hoa gạo, nhạc sĩ Trọng Đài phổ nhạc nên bài hát nổi tiếng “Chị tôi ”:

Thế là chị ấy rụng bông hoa gạo
Ô hay, trời không nín gió trong ngày chị sinh
...........................
Cũng không biết từ đâu người xứ quê hay gắn hoa gạo với những mối tình dang dở, những nhớ mong không thành, những đứt đoạn tình cảm gái trai... Mà, những câu thơ như khuấy động tâm hồn.

Nỗi chờ nhau:

Hôm nay người ấy về chưa? 
Thương bông hoa Gạo rụng thưa thớt buồn 
Chờ nhau chớp bể mưa nguồn 
Chờ nhau biển cạn, sóng cuồng đại dương!

Đau đáu một nỗi niềm:

Không hẹn nhưng tôi vẫn trở về
Tháng Ba hoa Gạo đỏ chân đê
Đỏ như những mảnh tim ai vỡ
Thắp lửa tình yêu cháy say mê.

Trách cứ người con gái vội vã sang ngang:

Tháng ba, hoa gạo gọi hè ,
Lập lòe đỏ lửa đường quê đầu làng
Xa lâu, gặp lại ngỡ ngàng ,
Ai mang lửa đỏ vãi ngang lưng trời.

Tiếng chào mào hót chơi vơi, 
Mây trôi gió thổi tình tôi đắng lòng
"Ai mang con sáo sang sông ",
Để hoa tơi tả đỏ lòng ngóng trông.

Lời thề còn đọng môi hồng ,
Mà em đã vội ngược dòng sang ngang
Để lòng ai mãi bẽ bàng ,
Để hoa gạo rụng nát tan bên đường.
Và sự chờ đợi mòn mỏi của người con gái:
Xuân sắp hết lại về qua bến cũ
Em thẫn thờ đứng trước ngã ba sông
Con đò bơi hoa gạo rụng đỏ dòng
Em chợt nghe con tim mình thổn thức

Đã cạn mùa, chờ ai hoa đỏ rực!
Anh có còn về qua ngã ba sông?

Cây gạo tưởng như chỉ thích hợp cùng cảnh quan thôn dã, như một gã nông dân chân chất, mộc mạc lạc lõng với chốn đô hội! Nhưng, cũng không ai biết người nào đã đưa cây gạo về trồng ngay trung tâm Hà Nội, ngay bên Hồ Gươm. Hồ Gươm ngày trước có hai cây gạo cổ thụ hàng năm hoa nở dày đặc rất đẹp, một cây ven hồ phía trước vườn hoa Lý Thái Tổ, một cây trước cửa đền Ngọc Sơn ( cây này chết đã khoảng chục năm nay, được thay vào một cây gạo nhỏ ). Hoa Gạo ở Hồ Gươm không những không vênh với cảnh sắc cùng trăm loài cây, hoa nơi đây; ngược lại điểm tô và làm phong phú, độc đáo hơn mỗi mùa hoa tháng ba chốn Hồ Gươm. 

Lẽ ra ngành Du lịch chỉ chăm chăm hớt ngọn nước ta nên có những hình thức tôn vinh đối với những nghệ sĩ nhiếp ảnh, những người cầm máy say mê “ săn lùng” vẻ đẹp đất nước. Bao nhiêu năm nay, đội ngũ những người cầm máy cứ lặng lẽ từng tốp, từng tốp hoặc “ đơn thương độc mã” trên mọi nẻo đường đất nước khám phá và sáng tạo nên những tác phẩm ảnh tuyệt đẹp về danh thắng đã đành; về những cảnh đẹp như chưa từng có dấu chân người…Chính ảnh của họ được giới thiệu trên mọi phương tiện truyền thông trong nước và nước ngoài. Chính ảnh của họ khiến ngay người Việt Nam cũng ngỡ ngàng, bởi đất nước ta sao có những nơi đẹp đến thế. Chính nhờ ảnh của họ nhiều nơi, nhiều vùng đã trở thành những điểm du lịch hấp dân du khách…Có thể khẳng định chắc chắn rằng nếu không có những người cầm máy, hoa Tam giác mạch xứ Hà Giang, Lào Cai vẫn mãi mãi như một thứ hoa cỏ ruộng vườn vùng cao; hoa Gạo nở rồi rụng, may mắn vào thi ca tí chút rồi thôi, đâu trở nên một vẻ đẹp thuần phác mà khó diễn tả, đâu thu hút hàng nghìn người đến với mùa hoa gạo, chụp hoa gạo và sống trong không khí đậm đặc chất thôn dã vùng quê…

Nhờ nhiếp ảnh và thi ca, hoa gạo đã trở thành vẻ đẹp mang tính biểu tượng của tháng Ba.

Lẽ nào vẻ đẹp hoa gạo tháng ba không được nhân lên ( tổ chức trồng) để làng quê Việt Nam còn là nơi chốn đi về của tao nhân mặc khách….

Mộc Miên ơi! Sẽ không bao giờ là muộn mỗi độ tháng Ba.

18-4-2017 - CM

Bình luận ({{total}})

{{item.Body}}

{{item.Title}} - {{item.CreatedDate}} | Trả lời

{{sitem.Title}} - {{sitem.CreatedDate}}

Viết bình luận

Bạn đọc vui lòng gõ chữ có dấu, góp ý có tính văn hóa, xây dựng và chịu trách nhiệm về ý kiến của mình. Nội dung góp ý của bạn đọc được đăng tải là do Ban Biên tập tôn trọng dư luận xã hội, nhưng đó không phải là quan điểm của Tạp chí điện tử Văn hiến Việt Nam.

Nội dung

Họ tên

Email

Điện thoại

 

{{item.Title}}
  • Bình luận mới
  • Bài đọc nhiều
{{item.Title}}