Hotline: 04 3511 2850 | Liên hệ

Sinh vật cảnh:

 

Thêm một chi lan hài mới của Việt Nam được thế giới tôn vinh

Vương Xuân Nguyên | Thứ Tư, 04/04/2018 23:21 GMT +7

(vanhien.vn) - Như  vanhien.vn đã đưa tin, Tạp chí Die Orchidee, một Tạp chí chuyên ngành có uy tín trên thế giới của Đức số 4(07) 2018 đăng tải báo cáo khoa học công bố một biến thể lan hài mới của Việt Nam (A new variety of a natural hybrid of the genus Paphiopedilum from Vietnam: Paphiopedilum × aspersum var. trantuananhii O. Gruss, Aver., C. X. Canh et N. H.Tuan) của nhóm tác giả Olaf Gruss người Đức, Leonid V. Averyanov người Nga cùng hai tác giả của Việt Nam là: Chu Xuân Cảnh và Nguyễn Hoàng Tuấn.

lan120

Bốn tác giả của công trình công bố trên Tạp chí Die Orchidee

Để giúp bạn đọc rõ hơn về vấn đề này, vanhien.vn đã phối hợp cùng một số chuyên gia của Hội Sinh Vật Cảnh thành phố Hà Nội lược dịch bài báo cáo khoa học đăng trên Tạp chí Die Orchidee số 4(07) 2018:

CXC_6960

Bài báo với tiêu đề: "Một biến thiên lai tự nhiên thuộc Chi Lan Hài của Việt Nam:

Hài Trần Tuấn -  Paphiopedilum x aspersum var. trantuananhii O.Gruss, Aver., C.X.Canh et H.H.Tuan"

Một biến thiên lai tự nhiên của của một loài lan hài tại Việt Nam được mô tả và công bố trước đây do Tiến sỹ Gaëtan GOGNIAT và Xavier Garreau đã mô tả là một loài mới của Chi lan hài tại Việt Nam là hài Trần Tuấn P.trantuanii trong một tạp chí của Thuỵ Sỹ có tên “Nghiên cứu khoa học về hoa lan được tuyển chọn’ (GOGNIAT & LOuBRESSE 2007). 

Những hình ảnh đầu tiên về cây lan hài này đã xuất hiện tại Việt Nam vào khoảng năm 2005. Lúc đầu nó được cho rằng có thể đây là một cây lai tự nhiên giữa Lan hài Henry (P.henryanum) với Lan hài Cocci (P.coccineum (Holger PERNER and Rolf HERRMANN mô tả là một loài năm 2000), khi cây này được cho rằng mọc tại khu vực vùng lân cận của các loài lan hài đó.

Vào tháng 09/2006, LOuBRESSE đã có cơ hội nghiên cứu những cây hoa này tại vườn của ông Trần Tuấn Anh ở Hà Nội.

Sau những thảo luận và nghiên cứu phân tích thêm về cây này và so sánh với Hài Cocci P. barbigerum var coccineum đã đưa đến kết luận rằng nó là một giống mới, không phải những giống được mô tả trước đây, và chắc chắn không phải là lai nhân tạo.

Trước đây các tác giả đã viết một bài mô tả rất ngắn rằng đây là giống mới bởi có đài hoa lưng trắng và sự biến dạng giống như Hài đuôi công P.gratrixianum và  hình thái  khác biệt với các giống khác. Mẫu cây được lưu tại Vườn Ngọc Lan ở Hà Nội với số thứ tự là TTA06P0901. Đáng tiếc là các tác giả không mô tả chi tiết về giống mới  cũng như không hề có bản vẽ mô tả loài để công bố.

Rafaël GOVAERTS, người lập/thống kê danh sách Những Họ Cây Được chấp thuận của Thế Giới tại Kew đã phân loại các giống mới này là một loài lai tự nhiên là P.x aspersum (là một đồng danh) và  coi mô tả đó không còn giá trị.

Trong những năm gần đây, những cây hoa này xuất hiện nhiều trong các nhà vườn và được trao đổi buôn bán ở  Việt Nam. Đặc biệt anh Chu Xuân Cảnh đã đưa nhiều hình hoa của cây này được nuôi trồng lên các trang mạng. Trong những khảo sát của mình, anh cho biết loài này có phát triển tại vùng lân cận của cây hài Cocci P.barbigerum var coccineum. Đây cũng là lý do cần có một tên chính tắc cho loại này và cần quyết định xem nó là một loài độc lập hay một biến thiên loài, hay lai tự nhiên P.aspersum, hoặc là một loài lai tự nhiên của Lan Cocci với hài Henry.

Sau nhiều thảo luận và, tranh luận khác nhau, chúng tôi đã đồng ý phân loại đây là một biến thiên mới. Chúng tôi đã sử dụng lại tên đã được dùng trước đây để ghi nhận sự tôn trọng với ông Trần Tuấn Anh. Mẫu gốc TTA06PO được lưu tại vườn Ngọc Lan Hà Nôi  vườn lan tư nhân của Ông Trần Tuấn Anh. Mẫu mới đã được gửi đến phòng  tiêu bản của  Đại học Quốc Gia Hà Nội, Tp Hà Nội, Việt Nam.

Phân tích: Giống mới lai  tự nhiên Chi lan hài P. x aspersum AVER. var. trantuananhii O. GRUSS, AVER., C. X. CANH et N. H. TUAN var. nov. là tương tự với cây Paph. × as persum AVER.; Komarovia 2: 17, 2002, lai tạo tự nhiên giữa Paph. barbigerum var. coccineum (PERNER et R. HERRM.) CAVESTRO và Paph. henryanum BRAEM, nhưng khác biệt rõ rệt bởi đài hoa lưng trắng với vết chấm tập trung màu nâu sẫm.

Nơi thu mẫu: Miền bắc Việt Nam, 2017, coll. Nguyen Hoang TuAN & Chu Xuan CANH, leg. 2018 – 01 – 14; N. H. TuAN 009 (HNu, mẫu gốc). Mẫu được thu thập từ vườn trồng và ở các vùng lân cận như Sơn La, Mộc Châu, Vân Hồ, Lóng Luông; loài này phát triển trên núi đá vôi ở độ cao từ 1,100 m cùng khu vực với Hài cocci Paphiopedilum barbigerum TANG et F. T. WANG var. coccineum (PERNER et R. HERRM.) CAVESTRO.

Mô tả: Cây mọc trên đá có mùn hoặc cây phát triển trên măt đất với 4-6lá; hình mũi giáo, thường ngắn và đầulá nhọn, dài 8-15 cm và rộng 0.8-1.2 cm, màu xanh lá cây bóng với đầu lá phân thùy, gốc màu xanh nhạt, hoa đơn lẻ, cần hoa dài 8-14cm, màu xanh tím, lông mờ ngắn màu tím; đài hoa hình bầu dục, dài 2.8-3.2 cm và rộng 1.2-1.5 cm, màu xanh với màu hạt dẻ đến tím, lông ngắn màu tím đậm ở các cạnh và ở mạch trung tâm; hoa rộng 5.5-6 cm, thân và bầu nhuỵ dài 4-5cm, có hình trụ, màu xanh đậm, lông ngắn màu tím đậm; vây đài hoa hình bầu dục rộng hoặc hình bán nguyệt, dài 2.5-3.5 cm và rộng 2.5-3.5 cm, với cạnh cong ngược, màu trằng, màu vằng hơi xanh ở cuốn và dọc theo gân trung tâm tiến đến đỉnh chuyển sang màu tím, với vô số các chấm màu nâu đỏ hoặc màu tím, gân ở bên của trung tâm có màu xanh lá cây, gân đằng sau cũng có màu xanh; synsepalum hình bầu dục, cùn, dài 2.5 – 3.1 cm và rộng 1.5 – 1.8 cm, màu xanh lá cây đậm, bên trong có chấm, bên ngoài có chấm không đều; cánh hoa trải dài xiên theo chiều ngang, có vảy trắng dài 4 - 4,5 cm và rộng 1 - 1,5 cm sáng bóng ở bên ngoài và với một số lông dài màu đen tím ở gốc, dọc theo các cạnh cong, màu nâu vàng nhạt; môi bóng, hình chóp, hồng nhạt đến nâu nhạt, dài 3 - 4 cm và rộng 1,4 - 1,6 cm, làm tròn lên đầu; taminodium trái ngược với hình trái tim, hình oval, cùn, rộng 0,7 - 0,9 cm và dài 0,8 - 1,0 cm, một phần các đường cong hướng vào bên trong,.

Sự ghi nhận: Chúng tôi cảm ơn Bà Judith RAPACZ-HASLER về việc dịch tài liệu này từ tiếng Đức sang tiếng Anh.

 

Toàn văn báo cáo công bố loài lan hài mới của Việt Nam trên Tạp chí Die Orchidee:

lan1

lan12

lan123

lan1234

lan12345

lan123456

 

Bình luận ({{total}})

{{item.Body}}

{{item.Title}} - {{item.CreatedDate}} | Trả lời

{{sitem.Title}} - {{sitem.CreatedDate}}

Viết bình luận

Bạn đọc vui lòng gõ chữ có dấu, góp ý có tính văn hóa, xây dựng và chịu trách nhiệm về ý kiến của mình. Nội dung góp ý của bạn đọc được đăng tải là do Ban Biên tập tôn trọng dư luận xã hội, nhưng đó không phải là quan điểm của Tạp chí điện tử Văn hiến Việt Nam.

Nội dung

Họ tên

Email

Điện thoại

 

{{item.Title}}
  • Bình luận mới
  • Bài đọc nhiều
{{item.Title}}