Hotline: 04 3511 2850 | Liên hệ

Mạn đàm:

 

Vừa đi vừa nghĩ: Ở nước ta có thời Nghiêu Thuấn hay không?

Vũ Bình Lục | Thứ Tư, 26/08/2020 07:01 GMT +7

Ở “chuyên mục” Vừa đi vừa nghĩ, nhà nghiên cứu, nhà thơ Vũ Bình Lục muốn góp thêm lời bàn về lịch sử và văn chương nước ta. Vũ Bình Lục cho những bài viết đó như là tản văn luận bàn về lịch sử, văn chương các kiểu. Gọi là "Lẩu mắm" cũng chả sao.

Nhà nghiên cứu, nhà thơ Vũ Bình Lục

Truyền thuyết Trung Quốc cho rằng Đế Nghiêu và Đế Thuấn là hai ông vua của một triều đại cổ xưa rất lý tưởng. Nghiêu truyền ngôi cho Thuấn. Trước đó, Nghiêu đã “tặng” cho chàng rể này cả 2 cô “con gái rượu” của ông. Nghiêu sống thọ khoảng 118 tuổi.

Nghiêu vốn họ Y Kỳ, tên là Phóng Huân, là con của Đế Khốc. Trước khi lên ngôi, Nghiêu là tù trưởng bộ lạc Đào, sau đó lại cải phong ở đất Đường. Vậy nên gọi kép là Đào Đường Thị, hoặc là Đường Nghiêu.

Thuấn (khoảng 2255-2207 Tr.cn), tên là Trọng Hoa, vốn là tù trưởng bộ lạc Hữu Ngu. Thuấn sinh ra ở đất Diêu Khư, cho nên ông lấy Diêu làm họ của mình. Thuấn đem bộ lạc của mình thần phục Đế Nghiêu, được Nghiêu tin dùng, rồi gả cho Thuấn cả hai cô con gái là Nga Hoàng và Nữ Anh. Sau Nghiêu truyền ngôi cho Thuấn, bởi xét thấy Thuấn là người hiền tài. Thuấn đặt kinh đô của liên minh các bộ lạc tại Bồ Phản (thuộc tỉnh Sơn Tây của Trung Quốc ngày nay). Người đời sau gọi Thuấn là Đại Thuấn, hay là Ngu Thuấn. Sau Thuấn lại truyền ngôi cho Đại Vũ. Vua Vũ lập ra nhà Hạ…

Thời Nghiêu-Thuấn trị vì, nhân dân khắp chốn đều sống vui vẻ hạnh phúc. Nhà vua cũng trực tiếp cày ruộng, khiến nông nghiệp phát triển, xã hội yên bình. Ngoài đường thấy của rơi không ai nhặt, ban đêm không cần phải đóng cửa, chẳng ai phải đề phòng ai cả. Mà cũng chả có ai muốn làm quan làm vua cả đâu. Ngay cả những người hiền tài nổi tiếng như Hứa Do và Sào Phủ, khi được mời làm “lãnh đạo”, các ông này đều chả thèm nghe. Là vì nó bẩn tai quá! Bẩn tai thì phải ra sông lấy nước sông sạch sẽ mà rửa cái tai cho khỏi nhơ bẩn... Vua Thuấn trị vì 18 năm, như không cần phải cai trị. Nhà vua “chỉ ngồi gẩy khúc “Nam Phong” mà thiên hạ thái bình”…

Thời Nghiêu Thuấn sau trở thành một điển tích văn học, truyền sang cả nước ta. Thơ ca của các cụ ta xưa thường vẫn dùng điển tích này, biểu thị mơ ước về một xã hội thanh bình hạnh phúc. Đại Thi hào Nguyễn Trãi từng viết:

“Dẽ có Ngu cầm đàn một tiếng,

Dân giàu đủ khắp đòi phương”

(Bảo kính cảnh giới – 43)

Ngu cầm, tức cái đàn của vua Ngu (Thuấn). Thơ văn xưa thường dùng cụm từ “Ngày Nghiêu tháng Thuấn” như là một thành ngữ biểu thị hình ảnh một xã hội thanh bình, hạnh phúc. Các nhà nghiên cứu lịch sử bên Tàu cho rằng Nghiêu Thuấn là một xã hội “tiền phong kiến” !

Dẫu sao, thời đại Nghiêu Thuấn cũng chỉ là truyền thuyết. Vậy ở nước ta có thời kỳ nào không phải là truyền thuyết, mà xã hội phát triển, nhân dân có cuộc sống yên vui hạnh phúc như thời Nghiêu Thuấn không?

Có đấy! Đó chính là thời vua Mạc Thái Tổ (Mạc Đăng Dung) và Mạc Thái Tông (Mạc Đăng Doanh).

Sách ĐẠI VIỆT SỬ KÝ TOÀN THƯ (Toàn thư) được các sử gia thời kỳ vua Lê Hy Tông và chúa Trịnh Căn, mặc dù không ưa gì nhà Mạc, nhưng cũng phải chép vào chính sử, ca ngợi nhà Mạc, với lời lẽ tâm phục khẩu phục: “…Họ Mạc ra lệnh cấm người các xứ trong ngoaì cầm giáo mác và dao nhọn. Ai vi phạm thì cho phép Ty (lực lượng bảo vệ pháp luật-VBL) bắt giữ. Từ đấy, người buôn bán và kẻ đi đường đều đi tay không, ban đêm không còn kẻ trộm cướp, trâu bò thả chăn không phải đem về, chỉ cần mỗi tháng xem lại một lần, có khi sinh đẻ cũng không biết được là gia súc của nhà mình. Trong khoảng vài năm, người đi đường không nhặt của rơi, cổng ngoài không phải đóng, được mùa liên tiếp, trong cõi tạm yên” ! Thơ Nguyễn Bỉnh Khiêm có khá nhiều bài nói cảnh ngôi nhà của ông ban đêm không cần đóng cửa, tha hồ mà hóng gió nồm nam...

Ở nước ta, lịch sử hàng ngàn năm dưới các triều đại, có triều đại nào xã hội phát triển đến mức lý tưởng ấy không? Đấy là chưa kể các mặt khác, ví như giao thương, như văn hóa, giáo dục đều phát triển. Một số công trình kiến trúc nổi tiếng đặc sắc còn lại đến ngày nay, phần nhiều đều có xuất xứ từ nhà Mạc. Gốm Chu Đậu (Hải Dương) vô cùng tinh xảo, hiện đang có mặt ở Bảo tàng Quốc gia một số nước châu Âu, như những bảo vật vô giá…

Chẳng phải đã có một thời kỳ Nghiêu Thuấn ở nước Đại Việt hay sao?...

Bình luận ({{total}})

{{item.Body}}

{{item.Title}} - {{item.CreatedDate}} | Trả lời

{{sitem.Title}} - {{sitem.CreatedDate}}

Viết bình luận

Bạn đọc vui lòng gõ chữ có dấu, góp ý có tính văn hóa, xây dựng và chịu trách nhiệm về ý kiến của mình. Nội dung góp ý của bạn đọc được đăng tải là do Ban Biên tập tôn trọng dư luận xã hội, nhưng đó không phải là quan điểm của Tạp chí điện tử Văn hiến Việt Nam.

Nội dung

Họ tên

Email

Điện thoại

 

{{item.Title}}
  • Bình luận mới
  • Bài đọc nhiều
{{item.Title}}